Genel Bilgiler

Hizmet pasaportu – Azerbaycan Cumhuriyeti vatandaşlarına, Azerbaycan Cumhuriyeti'nden çıkma ve Azerbaycan Cumhuriyeti'ne geri dönme hakkını kullanmaları için Azerbaycan Cumhuriyeti'nin ilgili yürütme organı (Azerbaycan Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı) tarafından verilen, Azerbaycan Cumhuriyeti sınırları dışında onların kimliklerini ve vatandaşlıklarını doğrulayan ve tüm ülkelere hizmet amaçlı seyahat etmek için geçerli olan resmi bir belgedir.

Azerbaycan Cumhuriyeti'nin "Pasaportlar Hakkında" Kanunu'nun 5. maddesine göre hizmet pasaportu, aşağıdaki listedeki kişilere Azerbaycan Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından verilir:

Hizmet pasaportu, görevle ilgili olarak yabancı ülkelere gönderilen ve ilgili idari makam tarafından onaylanan görevli kişilere, bunlara Azerbaycan Cumhuriyeti'nin ilgili yürütme organları, Milli Meclis, Sayıştay, Azerbaycan Cumhuriyeti Başsavcılığı, Merkez Bankası, Merkez Bankası'na bağlı Mali İzleme Hizmeti, ilgili yürütme organların sorumlu çalışanları, hakimler, Merkez Seçim Komisyonu üyeleri, Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti Yüksek Meclisi milletvekilleri, Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti Yüksek Meclisi ve ilgili idari organların sorumlu çalışanları, ilgili idari organların başkanları ve yardımcılarına, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin yurtdışındaki temsilciliklerinde idari-teknik personellere, bu kişiler üç aydan fazla süreyle yabancı ülkelerde çalışıyorsa karılarına (kocalarına), 18 yaşından küçük çocuklarına ve 18 yaşını geçmiş ancak çalışamayacak durumda olan çocuklarına, uluslararası hatlarda çalışan deniz ve hava gemileri, demir yolu, kara taşıma işçilerine verilir. Hizmet pasaportu, ilgili devlet organları yöneticilerinin başvurusu üzerine en geç beş iş günü içinde, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin ilgili yürütme organı tarafından, sahiplerinin yetki süresine veya beş yıl süreyle verilir.

Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanının 2011 yılı 3 Mart tarihli 391 sayılı Kararı ile onaylanan "Hizmet Pasaportu Alma Hakkına Sahip Görevli Kişilerin LİSTESİ":

1. Azerbaycan Cumhuriyeti mahkemelerinin hakimleri (kanunla diplomatik pasaport alma hakkına sahip olan hakimler hariç).
2. Azerbaycan Cumhuriyeti devlet organlarının, devlete ait işletmelerin ve kuruluşların yanı sıra kar amacı gütmeyen kurumların aşağıdaki üst düzey yöneticileri:

2.1. Azerbaycan Cumhuriyeti merkez icra yönetimi organları başkanlarının yardımcıları, diğer devlet organlarının, devlet mülküne ait işletmelerin ve kuruluşların, ayrıca kar amacı gütmeyen kuruluşların Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı tarafından atanan başkanları ve aynı şekilde atanan yardımcıları (kanunla belirlenmiş düzenle diplomatik pasaport alma hakkı bulunan kişiler hariç);

2.2. Azerbaycan Milli Bilimler Akademisi’nin gerçek ve müfredat üyeleri, Yönetim Kurulu aparatındaki bölüm (daire, sekretarya, anabilim dalı) başkanları, yardımcıları, bilim sekreterler, Akademi’nin Nahçıvan ve Gence bölümlerindeki şube (daire) başkanları, bilim sekreterler, Akademi’nin bölgesel bilimsel merkezlerinin, enstitülerinin ve Akademi’ye eşdeğer diğer bilimsel kuruluşlarının direktörleri, yardımcıları, bölüm (laboratuvar) başkanları, bilimsel sekreterleri;

2.3 Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Petrol Fonu’nun İcra Direktörü ve yardımcısı, İcra Direktörü’nün danışmanı, asistanı, İcra Direktörü’nün ofisinin, Üretim Endüstrisinde Şeffaflık Komisyonu Sekretaryası’nın ve diğer yapı birimlerinin (müdürlük, departman, bölüm) başkanları ve yardımcıları;

2.4. Haydar Aliyev Merkezi’nin başkanı ve yardımcısı;

2.5 Azerbaycan Cumhuriyeti Merkez Seçim Komisyonu üyeleri (kanunla belirlenmiş düzenle diplomatik pasaport alma hakkı olan Merkez Seçim Komisyonu başkanı hariç), Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti Merkez Seçim Komisyonu üyeleri;

2.6  Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti Yüksek Meclisi’nin milletvekilleri;

2.7 Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti merkez icra yönetimi organları başkanlarının yardımcıları;

2.8  Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti İnsan Hakları (Ombudsmanı);

2.9  Milli Televizyon ve Radyo Kurulu üyeleri;

2.10 Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti Televizyon ve Radyo Kurulu üyeleri;

2.11 Bakü şehrindeki Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti Daimi Temsilciliği’nin başkanı;

2.12 Yerel icra yönetimi organlarının belediye başkanları.

2.13 Uluslararası konferanslarda, seminerlerde ve diğer uluslararası etkinliklerde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin çıkarlarını savunan diğer yönetici personel (Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı’nın onayı ile).

1. Azerbaycan Cumhuriyeti Özel Devlet Koruma Hizmeti başkanının yardımcıları, daire (bölüm, hizmet, birim) başkanları ve yardımcıları, koruma subayları ve bunlara eşdeğer görevli personel.
2. Devlet hizmetinde, özellikle devlet hizmetinin özel türlerinde çalışan aşağıdaki kişiler:

4.1 Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı İdaresi, Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı İşler İdaresi, Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Özel Sağlık Hizmeti ve Azerbaycan Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı'nda diplomatik pasaport alma hakkı olmayan çalışanlar;

4.2 İdari görevlerde en yüksek-altıncı derecelerde görev yapan devlet hizmeti görevlileri (kanunla belirlenmiş düzenle diplomatik pasaport alma hakkı bulunan devlet hizmeti görevlileri hariç);

4.3 Azerbaycan Cumhuriyeti Savunma Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti Olağanüstü Haller Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Gümrük Komitesi, Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Güvenlik Hizmeti, Azerbaycan Cumhuriyeti Dış İstihbarat Hizmeti, Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Sınır Hizmeti, Azerbaycan Cumhuriyeti Seferberlik ve Askerlik Hizmetine Çağrı Devleti Hizmeti ve Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Göç İdaresi'nin başkan yardımcıları (danışmanları), sekreterlik, baş daire, daire (bölüm, hizmet, askeri birlik, birim, sektör, grup) başkanları ve yardımcıları, bu organların aparatlarında baş (büyük) orta kademe liderlik görevlerinde çalışan kişiler, subaylar, üst (büyük, orta) özel rütbeye sahip kişiler, baş danışmanlar, büyük danışmanlar, kidemli danışmanlar, danışmanlar ve bunlara eşdeğer görevli kişiler;

4.4 Azerbaycan Cumhuriyeti Savunma Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti Olağanüstü Haller Bakanlığı, Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Gümrük Komitesi, Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Güvenlik Hizmeti, Azerbaycan Cumhuriyeti Dış İstihbarat Hizmeti, Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Sınır Hizmeti, Azerbaycan Cumhuriyeti Seferberlik ve Askerlik Hizmetine Çağrı Devleti Hizmeti ve Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Göç İdaresi'ne bağlı organların başkanları ve yardımcıları, bağlı organların yapısal birimlerinin başkanları ve yardımcıları;

4.5 Azerbaycan Cumhuriyeti Vergi Bakanı'nın danışmanı (yardımcısı), bakanlığın aparat şefi ve yardımcısı, baş daire, daire (departman, şube, birim) başkanları ve yardımcıları, bakanlık aparatındaki baş ve küçük liderlik kadrolarında görev yapan kişiler, bakanlığa bağlı organların başkanları ve yardımcıları, bu organların yapısal birimlerinin başkanları ve yardımcıları;

4.6 Azerbaycan Cumhuriyeti Savcılık organlarının operatörleri, soruşturmacıları ve savcıları (kanunla belirlenmiş düzenle diplomatik pasaport alma hakkı bulunan Azerbaycan Cumhuriyeti Başsavcısı, yardımcıları ve Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti Savcısı hariç);

4.7 Feldyeger haberleşme organının diplomatik pasaport alma hakkı olmayan personel üyeleri;

4.8 Azerbaycan Cumhuriyeti Merkez Bankası Genel Müdürü, Başkan’ın danışmanı, icra dairesi başkanı ve yardımcısı, departman, bölüm ve diğer yapısal birimlerin başkanları ve yardımcıları, büyük uzmanlar (büyük danışmanlar), baş uzmanlar (baş danışmanlar), uzmanlar (danışmanlar), küçük uzmanlar ve bunlara eşdeğer görevli kişiler, Merkez Bankası'nın Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti İdaresi ve diğer bölge ofislerinin başkanları ve yardımcıları;

4.9 Azerbaycan Cumhuriyeti Merkez Bankası Mali İzleme Hizmeti Genel Müdür Yardımcısı, icra dairesi başkanı ve yardımcıları, bölüm ve diğer yapısal birimlerin başkanları ve yardımcıları, büyük uzmanlar (büyük danışmanlar), baş uzmanlar (baş danışmanlar), uzmanlar (danışmanlar) ve bunlara eşdeğer görevli kişiler;

4.10 Azerbaycan Cumhuriyeti'nin yurt dışındaki temsilciliklerinde idari-teknik personel.

5. Hizmet pasaportu alma hakkı olan diğer kişiler:

5.1. Azerbaycan Cumhuriyeti'nin yurtdışındaki temsilciliklerinde idari-teknik görevlerde çalışanlar, 3 aydan fazla süreyle yabancı ülkelerde çalışırlarsa, eşleri, 18 yaşından küçük çocukları ve 18 yaşından büyük, çalışamayacak durumda olan çocukları;

5.2. Uluslararası hatlarda çalışan deniz ve hava gemileri, demir yolu ve kara taşıma işçileri. Hizmet pasaportunun verilmesi veya değiştirilmesi için devlet harcı alınmaz. Azerbaycan Cumhuriyeti'nin yurtdışındaki yetkili makamları, bu pasaporta sahip kişilere yurtdışında hizmet görevlerini yerine getirmeleri konusunda yardımcı olmakla yükümlüdür.

Dikkat! Azerbaycan Cumhuriyeti vatandaşının hizmet pasaportuna sahip olan vatandaşlar, hizmetle ilgili olarak gönderileceği yabancı ülkeye vize almak için (uluslararası sözleşmelere göre vatandaşların vizesiz giriş-çıkış yapmalarına ilişkin karşılıklı anlaşmaların olduğu ülkeler dışında) Azerbaycan Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı Konsolosluk Dairesinin ilgili notası çerçevesinde, ilgili yabancı ülkenin Azerbaycan Cumhuriyeti'nde bulunan (veya akredite edilmiş) diplomatik temsilcilik veya konsolosluğuna başvurmalıdırlar.

Pasaport başvurusuna (talep) bakılması:

• Pasaport verilmesi için vatandaşın başvurusuna (kurumun, idarenin, organizasyonun talebine), pasaportun türüne bağlı olarak bu Kanunun 4, 5 veya 6. maddelerinde belirtilen sürelerde, eğer yurtdışına gidecek kişinin veya onunla gidecek kişilerin acil tedavi edilmesi, yurtdışında yaşayan bir akrabasının ciddi hastalığı veya ölümü ile ilgili ise, bu durumları belgelerle kanıtladıktan sonra en geç 48 saat içinde işlem yapılır.
• Vatandaşın yurtdışına çıkma hakkı, Azerbaycan Cumhuriyeti Göç Kanununda belirtilen durumlara dayanarak geçici olarak sınırlı ise, pasaport verilmesi talebi yazılı olarak başvurulan kişi (talep eden) tarafından bildirilerek reddedilir ve onların yeniden başvuruları (talep) ancak reddedilme sebepleri ortadan kaldırıldığında değerlendirilir.
• Vatandaş hakkında yanlış bilgi verilmiş veya geçersiz belge sunulmuşsa, pasaport verilmez ve yalnızca yeni belgeler sunulduktan sonra başvuru değerlendirilebilir.
• Devlet sırrı korunmasıyla ilgili olarak pasaport verilmesi yalnızca Azerbaycan Cumhuriyeti yasalarında belirtilen durumlarda reddedilebilir.
• Pasaport başvurusuna (talep) bakılmasının geciktirilmesi veya reddedilmesi durumunda, vatandaş idari yolla ve (veya) mahkemeye başvurabilir.

Bu Kanunun ihlali nedeniyle sorumluluk:

• Pasaporta yanlış bilgiler eklenmesi, pasaportun çalınması, sahte pasaport düzenlenmesi, satılması, yasadışı olarak yapılması veya kullanılması durumunda sorumlu kişiler, Azerbaycan Cumhuriyeti yasalarında belirtilen şekilde idari ve cezai sorumluluk taşır.

Azerbaycan Cumhuriyeti vatandaşı pasaportu:

• Azerbaycan Cumhuriyeti vatandaşı pasaportu (bundan sonra – pasaport) Azerbaycan Cumhuriyeti sınırları dışında, vatandaşın kimliğini doğrulayan ve ona ülkeden çıkma ve ülkeye geri dönme hakkı sağlayan tek belgedir.
• Pasaport, her Azerbaycan Cumhuriyeti vatandaşı için bu Kanunla belirlenen kurallara göre verilir ve tüm ülkelere gitmek için geçerlidir.
• Pasaportların, umuma mahsus, hizmet ve diplomatik türleri vardır. Pasaportların tasarımı, özellikleri ve örnekleri ilgili yürütme organı tarafından onaylanır.
• Pasaport Azerbaycan Cumhuriyeti'nin mülküdür, vatandaşdan alınması veya rehin alınması, Azerbaycan Cumhuriyeti yasalarında belirtilen durumlar dışında kesinlikle yasaktır.
• Her vatandaş, pasaportunu sağlam bir şekilde saklamakla yükümlüdür. Pasaport kaybolduğunda, vatandaş pasaportu veren devlet organlarına, eğer olay yurtdışında olmuşsa Azerbaycan Cumhuriyeti'nin diplomatik temsilciliğine veya konsolosluğuna derhal bilgi vermelidir. Azerbaycan Cumhuriyeti'nin diplomatik temsilcilikleri veya konsoloslukları, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin ilgili yürütme organı ile birlikte, böyle vatandaşları kısa süre içinde Azerbaycan Cumhuriyeti'ne geri dönme hakkı veren belgeyle temin ederler.
• Vatandaş öldüğünde pasaportu ve geçerlilik süresi dolmuş pasaport ilgili devlet organına teslim edilir.

Hizmet pasaportunun düzenlenmesi için gerekli belgeler:

Azerbaycan Cumhuriyeti vatandaşı için hizmet pasaportunun verilmesi veya değiştirilmesi için aşağıdaki belgeler gereklidir:

• Bir adet hizmet pasaportu verilmesi hakkında temsil olunan kurumun (idarenin, organizasyonun) özel formda doldurulmuş talebi (örnekleri eklenmiştir)               

a (görevli kişiler için) örnek eklenmiştir
b (görevli kişilerin aile üyeleri için) örnek eklenmiştir

• Talep tam doldurulduktan ve ilgili devlet organının mühürü ve müdürün imzası ile onaylandıktan sonra orijinali sunulmalıdır.
• Kişinin 2 adet renkli fotoğrafı (3x4 cm ölçüsünde, beyaz fonlu);
• Temsil edilen ilgili devlet organı tarafından Azerbaycan Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı'na hitaben yazılmış, kişinin hizmet işi ile ilgili olarak yabancı ülkeye gönderilmesi (gönderilme tarihi ve gerekli durumlarda kişinin görev süresiyle ilgili bilgiler) ve bu amaçla ona diplomatik pasaportun düzenlenmesinin gerekliliğini belirten resmi yazının aslı;
• Kimlik kartının aslı ve fotokopisi;
• Önceki diplomatik pasaportunun aslı ve fotokopisi;
• Görevli kişinin aile üyeleri için evlilik cüzdanının fotokopisi;
• Görevli kişinin 18 yaşından küçük çocuğu için her iki ebeveynin noterden onaylı onay dilekçesi;
• Talep 15 yaşından küçük çocuklar içinse - kan grubu hakkında tıbbi rapor (çocuğun kişisel kimlik kartının fotokopisi sunulmuşsa, bu belge istenmez);
• Pasaport geçerlilik süresi bittiğinde, veya vatandaşın soyadı, adı, babasının adı değiştiğinde, ya da pasaport, bunun elektronik taşıyıcısı (çip) bozulduğunda, ya da pasaport üzerindeki ya da elektronik taşıyıcısındaki bilgilerde hata olduğu tespit edildiğinde, pasaport değiştirilmelidir.

Not: Diplomatik pasaport alma hakkı olan görevli kişinin çocuklarına uygun pasaport verildiğinde, yalnızca 15 yaşını doldurmuş çocuklar görevli kişi ile birlikte talepte kişisel imzalarını atarlar.

Pasaportta belirtilen bilgiler:

Her türlü pasaportta:

• Azerbaycan Cumhuriyeti'nin adı, devlet arması, ülkenin kodu, pasaport tipi, numarası, sahibinin soyadı, adı, babasının adı, vatandaşlığı, doğum yeri ve tarihi, cinsiyet, kişisel kimlik numarası, kan grubu, pasaportu veren organın adı, veriliş tarihi, geçerlilik süresi, pasaport sahibinin kişisel imzası ve pasaporta ait gereksinimler belirtilir;
• Pasaport sahibinin fotoğrafı için yer, elektronik taşıyıcının (çipin) varlığına dair özel bir işaret ve makineyle okunabilen iki satırdan oluşan yazı yer alır;
• Yabancı ülkeye giriş için düzenlenmiş izinler (vizeler) ve diğer özel (gümrük ve sınır geçişi ile ilgili) notlar yapılır.
• Ayrıca, hizmet pasaportunda bu Kanunun 5. maddesinin üçüncü kısmında, diplomatik pasaportta ise bu Kanunun 6. maddesinin beşinci kısmında belirtilen durumlar yer alır.
• Pasaport üzerindeki yazılar Azerbaycan Cumhuriyeti'nin resmi dilinde ve İngilizce olarak belirtilir.
• Pasaportta elektronik taşıyıcı (çip) yer alır. Elektronik taşıyıcıya (çipe) bu maddenin birinci kısmının 1. bendinde belirtilen bilgiler (pasaport sahibinin imzası hariç), pasaport sahibinin fotoğrafı, 15 yaşını doldurmuş vatandaşın parmak izi ve ilgili yürütme organı tarafından belirlenen diğer bilgiler eklenir.
• Bu maddede belirtilen bilgileri pasaporta veya onun elektronik taşıyıcısına ekleyen yetkili kişi, bu bilgilerin doğruluğundan sorumludur.